Telefon+48 606 293 136
Dietetyk SmakFit

Dieta bogatoresztkowa – wskazania i praktyczne wskazówki

Strona główna » Aktualności » Dieta bogatoresztkowa – wskazania i praktyczne wskazówki
Dieta bogatoresztkowa – wskazania i praktyczne wskazówki

Zaparcia, wzdęcia, zakłócona perystaltyka jelit to dla wielu osób krępujące dolegliwości, które znacząco utrudniają funkcjonowanie w codziennym życiu.

W przypadku nieprawidłowej diety mogą się nasilać, przyczynić się do powstawania hemoroidów, a stosowanie środków przeczyszczających może powodować biegunki i związane z nimi odwodnienie. Dolegliwości te mogą dotyczyć osoby z różnymi schorzeniami przewodu pokarmowego między innymi z uchyłkami jelita, nowotworami jelita grubego, kamicą żółciową, nadwagą i otyłością, jak również pacjentki z endometriozą z zaburzona pracą jelit. Dieta z małą ilością błonnika, płynów, brak ruchu i siedzący tryb życia sprzyjają powstawaniu zaparć i hemoroidów.

Do czynników wpływających na zapobieganie lub niefarmakologiczne leczenie zaparć należą:

  • dieta bogatoresztkowa
  • zmniejszenie węglowodanów prostych w diecie
  • zwiększona ilość spożywanych płynów
  • zwiększona aktywność fizyczna
  • usunięcie przyczyn psychologicznych (nerwicowych).

W związku z różnymi przyczynami zaparć dieta bogatoresztkowa może mieć różny charakter.

Aby dobrać odpowiednią dietę watro poznać rodzaje i funkcje błonnika, który pełni dużą rolę w tej diecie. Błonnik, dzielimy na frakcje:

  •  nierozpuszczalne, czyli celulozy, hemicelulozy, ligniny, które przyspieszają czas pasażu jelitowego, zwiększają objętość treści pokarmowej, poprzez mechaniczne drażnienie ścian jelit poprawiają ich ukrwienie oraz wydzielanie hormonów przewodu pokarmowego. Pełnią ważną funkcje w oczyszczaniu organizmu, gdyż zwiększają ilość usuwanych toksyn i ubocznych produktów przemiany materii, w tym metabolitów estrogenów. Cennym źródłami w diecie są: jęczmień i owies oraz produkty z tych zbóż, rośliny strączkowe, warzywa i owoce.

 

  • rozpuszczalne, czyli gumy, pektyny, hemicelulozy i śluzy, które pomagają utrzymać optymalne pH w jelitach, zwalniają czas pasażu jelitowego, rozluźniają masy kałowe. Ponadto mają wpływ na profilaktykę nowotworów jelita grubego oraz mają pozytywny wpływ na gospodarkę lipidową, czyli na przykład obniżenie poziomu cholesterolu, LDL cholesterolu i trójglicerydów i ciśnienie.  Cennym źródłami w diecie są: pszenica i żyto oraz produkty z tych zbóż jak na przykład makarony, pieczywo, płatki.

      Jaką dietę stosować?

  1. Jeżeli przyczyną zaparć jest zwolnienie perystaltyki jelit, co powoduje nadmiernego wchłaniania wody w jelicie grubym i zagęszczenia mas kałowych (zaparcia atoniczne) dieta powinna być bogatoresztkowa. Zalecane jest zwiększenie spożycia produktów zbożowych niskoprzetworzonych jak pieczywo i makarony razowe, gruboziarniste kasze lub płatki owsiane, gryczane. Istotne jest również spożywanie roślin strączkowych jak fasola, bób, soczewica, ciecierzyca, groch, ale także nasion, orzechów, warzyw i owoców. W diecie powinny pojawić się napoje fermentowane jak na przykład jogurt*, maślanka*, ale również kompot lub koktajle z warzywami i owocami)
  1. W przypadku, gdy przyczyną jest zaciskanie się jelita wokół mas kałowych (zaparcia spastyczne), dieta powinna być lekkostrawna z elementami diety bogatoresztkowej. Zalecane jest ograniczenia błonnika w postaci surowej, dlatego warzywa i owoce powinny być niewzdymające i spożywane po rozdrobnieniu, przetarciu oraz ugotowane. Oznacza to, że duże porcje sałatek, często kojarzonych ze zdrowym daniem może spowodować dolegliwości. Mimo, że pieczywo razowe i gruboziarniste kasze zawierają więcej witamin i składników mineralnych, to zaleca się spożywanie pieczywa pszennego tzw. białego i drobnych kasz. Niewskazane jest smażenie oraz doprawianie pikantnymi przyprawami. W diecie tej zalecane jest spożywanie produktów, które wpływają na zwiększenie procesów fermentacyjnych np. zsiadłe mleko*, jogurt*, zakwas buraczany lub woda z miodem.

*W przypadku nietolerancji wybieraj produkty bez laktozy

     Ciekawostki i dodatkowe informacje:

  1. Częstym skojarzeniem z dietą bogatoresztkową i sposobem na zaparcia jest spożywanie otrąb, co jest zgodne z prawdą, ale należy widzieć, że zwiększona ilość błonnika w diecie to zwiększona ilość płynów (10 g otrąb pszennych wiąże około 50 g wody!), więc przy niewystarczającej ilości wody efekt może być odwrotny. Zaleca się spożywanie 2-3 litrów płynów na dobę.
  2. Ilość błonnika w diecie zwiększamy stopniowo!
  3. Uwaga! jeśli występują dyspepsje czynnościowe z występującymi zaparciami ograniczyć należy węglowodany wywołujące procesy fermentacyjne (fruktoza, laktoza, sorbitol)
  4. W związku z funkcjami, jakie błonnik pełni w żywieniu i fizjologii, dietę bogatoresztkową można również zalecić osobom:
  •  nadciśnieniem,
  •  miażdżycą,
  •  dyslipidemią (podwyższony poziom cholesterolu, trójglicerydów),
  •  zespołem metabolicznym,
  •  zaburzeniami glikemii i insulinoopornością,
  •  nadwagą.

Duże spożycie błonnika jest niewskazane dla osób z:

  • niedokrwistością
  • chorobami układu kostnego – ze względu na ograniczenie przyswajalności z diety składników takich jak na przykład: żelazo, wapń
  • chorobami przewodu pokarmowego – zapalenie żołądka, trzustki

Przykład dania w diecie bogatoresztkowej znajdziecie na moim blogu.

Zapraszam!

Maszy pytania?
Odpowiemy tak szybko jak jest to możliwe
Zobacz również
Inne wątki z tej kategorii

Żyj zdrowo i aktywnie

Ułożę odpowiednią dietę dla Ciebie
Zadzwoń +48 606 293 136
Dietetyk Joanna Giza
Wyjście
Przewiń na górę